Opvallend: prinses Beatrix draagt jasje met Palestijns borduurwerk

Aan het hof is een kledingstuk nooit zomaar een aan elkaar genaaide lap stof. Daarom is de keuze van prinses Beatrix voor Palestijns borduurwerk ook zo opvallend.

Prinses Beatrix was vandaag op Paleis het Loo voor de zevende editie van Het Oranjepad. Bij dit wandelevenement van het Prinses Beatrix Spierfonds laten deelnemers zich sponsoren om zoveel mogelijk geld op te halen voor wetenschappelijk onderzoek .
Prinses Beatrix was vandaag aanwezig bij de finish van Het Oranjepad. Alle wandelaars ontvingen voor de finish een oranje hart, waarop ze de naam moesten schrijven van degene voor wie ze de wandeling hadden afgelegd. De prinses bekeek de harten die een plek krijgen op het stallenplein en was aanwezig bij de bekendmaking van de opbrengst van Het Oranjepad. 

Mode Beatrix: een jasje met Palestijns borduurwerk

Voor het wandelevenement combineerde prinses Beatrix haar vertrouwde, zwarte pantalon met een turquoise jasje met geometrische motieven.

Toen ik het borduurwerk zag, wist ik gelijk in welke hoek ik moest zoeken. De Palestijnse hoek. Kijk en vergelijk de motieven op haar jasje maar eens met het jasje rechts.

Tatreez, oftewel Palestijns borduurwerk, draait om de kruissteek, maar is zoveel meer dan dat. Eeuwenlang was het borduurwerk een visuele taal. Aan de motieven op de traditionele jurk—de thobe—zag je meteen waar iemand vandaan kwam. Elke regio had z’n eigen patronen en kleuren. De geometrische vormen zijn geïnspireerd op de natuur, zoals de gestileerde takken van de cypres of de olijfboom. Rood vormt vrijwel altijd de basis, aangevuld met accenten in roze, groen of goud. Na de Nakba in 1948, toen honderdduizenden Palestijnen verdreven werden uit hun dorpen, veranderde de rol van het borduurwerk ingrijpend. Doordat gemeenschappen gescheiden raakten, vervaagden de streekgebonden patronen. Tatreez werd vanaf dat moment juist een verbindend symbool van culturele identiteit, geheugen en saamhorigheid. Tegenwoordig staat de techniek op de UNESCO-lijst voor immaterieel erfgoed.

Symboliek of niet?

Natuurlijk heb ik de RVD gevraagd of de prinses bekend is met dit verhaal, want dan zou het een modieuze steunbetuiging kunnen zijn aan de Palestijnse inwoners van ons land. Omdat subtiele symboliek zijn kracht verliest bij toelichting, krijg ik doorgaans op dergelijke vragen geen bevestiging noch ontkenning. Zo ook vandaag. De RVD gaf aan geen mededelingen hierover te willen doen. Hierdoor weten we dus niet óf het überhaupt een signaal is en zo ja, welke dan. Maar gezien de zeer grote interesse van prinses Beatrix in buitenlandse stoffen, kan ik het me haast niet voorstellen dat ze het niet wist. Gaat de prinses op reis, dan gaan er vaak meters zijde mee naar huis. Gaan haar intimi op reis, dan krijgt Beatrix vaak een souvenir van textiel. Andersom deelt ze ook stoffen uit aan haar familie en vrienden. Máxima’s jurk van de abdicatie was bijvoorbeeld gemaakt van een stof die Beatrix voor haar had meegenomen uit Turkije. Dus de kans dat ze niet bekend is met tatreez acht ik persoonlijk héél klein.